GODOX X3
Laten we eens teruggaan naar de verschillende zenders die Godox de afgelopen jaren heeft uitgebracht; alle triggers zijn gebruiksvriendelijke maar vooral ook erg betrouwbaar en vervullen hun functie uitstekend. Alleen de X1T was wat betreft gebruiksgemak niet de meest intuïtieve en je kon ook de flitsers niet regelen met precisie tot tienden van een stop. Logisch dat deze X1T niet meer in de handel verkrijgbaar is. De gebruiksvriendelijkheid van de daaropvolgende triggers (X2T, XPro en XPro II) was aanzienlijk verbeterd en de meeste Godox gebruikers die ik ken gebruiken net zoals ik de XPro of Xpro II.
Toen de X3 werd geïntroduceerd, met de introductie eerst "nano" genoemd, was ik erg nieuwsgierig of het mijn nieuwe favoriete trigger zou worden of niet.
De versie die ik testte was de X3s (Sony versie) met firmware 1.06. (zie update onderaan naar versie 1.14!)
Toekomstige firmware-updates kunnen mogelijk nieuwe functies toevoegen.
Op moment van schrijven is de X3 beschikbaar voor deze cameramerken: Sony, Canon, Nikon, Fuji en Olympus, maar we zien (nog?) geen versie voor Leica.
Alle versies ondersteunen TTL.
Bouwkwaliteit
Zodra je de verpakking opent, zul je verrast zijn door hoe compact en lichtgewicht deze trigger is. Het meegeleverde harde hoesje is zeer praktisch en straalt professionaliteit uit. Deze trigger past gemakkelijk in je broekzak. De X3 weegt ongeveer evenveel als twee AA-batterijen die de andere zenders voeden (48 gram om exact te zijn!). De X3 is uitgerust met een ingebouwde oplaadbare lithiumbatterij van 3,7V, 850 mAh. De X3s (Sony-versie) is nu ook voorzien van een metalen voetje. Ik heb echter nooit enige problemen gehad met de plastic versies op de vorige modellen.
De X3 past naadloos in de hotshoe van je camera en om deze te verwijderen, druk je op de ontgrendelknop aan de onderkant. Dit is nieuw, aangezien de vorige modellen enkel konden worden vergrendeld met een draaiknop of een draaibaar kliksysteem.
Om de trigger zo compact te kunnen maken, zijn vrijwel alle knoppen verwijderd, en bedien je de X3 met behulp van een touchscreen. Er zijn echter nog drie fysieke knoppen aanwezig, waarvan de bovenste zowel een draai- als drukknop is. Door op de knop in het midden te drukken, schakel je de zender in, en het valt meteen op hoe helder en duidelijk het OLED-scherm is. Zowel in de studio als buiten, zelfs bij fel zonlicht, is het scherm perfect leesbaar! Ook is het scherm veel minder krasgevoelig want het lijkt dat Godox gekozen heeft om gehard glas (of harde plastiek) te gebruiken.
Ondanks dat de trigger volledig uit kunststof gemaakt is voelt alles erg degelijk aan.
De USB-C aansluiting is bedoeld voor het opladen van de batterij en voor toekomstige firmware-updates. Het is tof dat Godox een kleine USB-A naar USB-C kabel meelevert. Godox geeft aan dat de X3 tot 40 uur kan werken en gedurende die tijd 6600 flitsen kan produceren en dat kan kloppen. Na een halve dag shooten was het batterijniveau maar een beetje gedaald. Opladen duurt ongeveer 2 uur met een 2A USB-C lader. Als de batterij bijna leeg is, kan de X3 probleemloos blijven werken als hij wordt gevoed door een powerbank. Echter, in de praktijk verwacht ik niet dat dit vaak nodig zal zijn, mits je de zender regelmatig oplaadt.
Bediening
De derde knop rechts onderaan het toestel is de testknop en wordt uitsluitend gebruikt om een flitser te activeren. Als je op deze knop drukt en je flitser gaat niet af, controleer dan of het kanaal van de zender overeenkomt met dat van de flitser. De flitser moet ingesteld zijn op 'RX' (receive). Controleer ook of het ID van beide apparaten hetzelfde is ingesteld.
Hoewel de touchscreenbediening uitstekend en nauwkeurig reageert, gebruik ik soms de draai- en drukknop om bijvoorbeeld de flitsintensiteit aan te passen. Als je handschoenen draagt is deze draai/druk knop een “must”. Alle iconen zijn voldoende groot zodat iemand met wat dikkere vingers nog steeds het toestel met gemak kan bedienen. Ik had echter liever gezien dat de hardwareknoppen aan de linkerkant zaten.
Je kan eenvoudig groepen op de X3 activeren of deactiveren. Gebruik je maar één flitser dan gebruik je bijvoorbeeld groep A. De X3 ondersteunt tot maar liefst 32 groepen (A-F, 0-9).
Enkel de eerste 3 groepen kunnen in TTL geplaatst worden. Persoonlijk zie ik hier het nut niet van in, want zodra je meer dan één flitser gebruikt, is het beter om de flitskracht van elke flitser handmatig in te stellen en geen TTL te gebruiken (meestal is de eerste flitser het hoofdlicht en fungeert een tweede flitser als opvullicht). Zodra de tekst groen wordt, weet je dat de gebruikte groep is ingesteld in TTL mode.
Het gebruik van TTL (Through The Lens) is vooral voor reportagefotografie een verstandige en snelle keuze aangezien de flitssterkte automatisch wordt geregeld, maar de gemeten lichtwaarde hangt sterk af van het oppervlak dat het licht reflecteert. Om deze reden kun je, net zoals bij een camera met belichtingscompensatie, de flitskracht aanpassen wanneer het automatisch gemeten flitslicht te zwak of te sterk zou zijn. Dit gaat enkel met derden van een stop.
Bij de introductie van de XPro introduceerde Godox de TCM-functie (TTL Convert to Manual). De werking was eenvoudig: je fotografeert in TTL-modus en door de TCM-knop enkele seconden ingedrukt te houden, werd de gemeten waarde omgezet naar een handmatige waarde, waardoor je flitskracht consistent bleef. Bij de XPro II was de TCM-knop niet langer aanwezig, maar de functie was nog steeds beschikbaar. Zodra je overschakelde van TTL naar M, werd de gemeten waarde overgenomen wat een snellere methode was en deze functie zit nu ook op de X3. Je moet wel even in het TCM menu de flash selecteren voor een correcte berekening. Gebruik je een AD600 Pro dan kiest je 600j. Voor een AD200 kies je 200j. Simpel toch? (Met de AD1200 Pro merkte ik echter op dat de omzetting niet correct was, behalve wanneer je 600J selecteert.)
Overgenomen van de X2T en XProII (en V1) is de wireless scan functie. Van zodra je deze functie activeert zoekt de X3 het sterkste beschikbare kanaal om interferenties met andere kanalen te vermijden. Tijdens de “Westimage beurs” in De Panne hadden de aanwezige fotografen de mogelijkheid om de X3-triggers te testen en gedurende de hele dag werden er geen problemen gemeld met flitsers die niet afgingen. De feedback was enorm positief. Iedereen wou na het testen van de X3 deze trigger!
Met de X3 kun je flitskracht instellen tot 1/512 en tienden van een stop, op voorwaarde dat je flitser dit ondersteunt (zoals de P-2400).
De instellampjes kunnen indien ondersteund individueel per flitser worden ingesteld, maar het zoombereik niet. Als je bijvoorbeeld verschillende AD100 Pro's of V1 Pro's gebruikt, is het zoombereik voor alle flitsers hetzelfde. Misschien komt dit nog in een firmware-update? Persoonlijk zie ik dit niet als een echt probleem.
Als fotograaf die regelmatig een lichtmeter gebruikt, was ik erg blij toen Sekonic een draadloze Godox module uitbracht voor de L-858D. Hiermee kon je Godox flitsers apart of in groep laten afgaan en tegelijkertijd het flitslicht meten zonder een aparte zender te hoeven gebruiken.
Erg teleurstellend was dat de L-858D nergens in het menu van de X3 terug te vinden was.
Ik reageerde onmiddellijk naar Godox en eb verheugd te lezen in de handleiding dat deze functie geïmplementeerd zal worden. Helaas ondersteunt de huidige firmwareversie 1.06 deze optie nog niet, en op het moment van schrijven is er geen nieuwere versie beschikbaar. Je kunt echter nu al je lichtmeter met een draadloze Godox-module gebruiken, zolang je op de X3 zelf geen aanpassingen zoals flitskracht uitvoert. Kort gezegd, in combinatie met een L-858D en een Godox-module, fungeert een zender als een 'domme' trigger die alleen een signaal stuurt om de flitser te laten afgaan en hoe kleiner de trigger hoe beter want alle instellingen gebeuren via de lichtmeter.
In dit submenu zal via een firmware update L-858D toegevoegd worden (zie handleiding)
Wat de X3 ook niet heeft overgenomen van de Xpro II, is de mogelijkheid om verschillende lichtsetups op te slaan en te laden. Met de Xpro II kon je vooraf ingestelde flitswaarden laden, wat handig kan zijn bij het werken met verschillende vaste lichtopstellingen in de studio.
De auto sync functie is echter nieuw, maar op dit moment werkt deze alleen met de nieuwe Lux Master. Er hoeft niets meer ingesteld te worden. Je drukt gewoon op de autosync knop op de X3 en de sync knop op de flitser, en de communicatie komt zo snel tot stand. Godox zou echter sommige bestaande flitsers voorzien van een nieuwe firmware zodat ze erg makkelijk kunnen worden gekoppeld.
Update naar versie 1.14
Godox bracht op 19 juni 2024 een firmware update uit dat enkele verbeteringen heeft aangebracht.
Legacy hotshoe nu in het menu
Onder het menu “shoot” vindt je eindelijk de functie L-858D. Je kan dus voortaan de trigger op “domme” modus zetten. Bedankt Godox!
Voor elke groep op het hoofdscherm is er een ander kleurtje voorzien.
OPGELET! Stel zeker dat je de laatste G3 update software installeert. Doe je dit niet dan start de trigger niet op. Om deze terug in de firmwareupdate stand te krijgen druk je op het wieltje en dan dan pas steek je de USB-C kabel in (verbonden met de PC).
Besluit
De X3 wordt mijn standaard trigger!
De redenen zijn eenvoudig. Ondanks zijn beperkte grootte is de trigger zeer gebruiksvriendelijk en een genot om mee te werken. De batterij gaat heel lang mee en de reikwijdte is verbazingwekkend groot. Vooral het snel kunnen aanpassen van instellingen zoals flitssterkte maar ook de aanpassingen in het configuratiescherm maar vooral ook de “grootte” zijn voor mij redenen om deze trigger te gaan gebruiken. Zowel de X2T, de XPro en Xpro II zijn net zoals de X3 ook gebruiksvriendelijke triggers.
De keuze van een trigger hangt af van de mogelijkheden, prijs en persoonlijke voorkeur.
Enkel de X2T heeft een hotshoe waar je een andere trigger kan op bevestigen maar heeft dan weer geen TCM ondersteuning.
Als je met off-camera flash begint en je bent nog niet in het bezit van een trigger, dan is de X3 de zender waar ik voor zou kiezen (en ik heb alle modellen).
Ben je al in het bezit van een Godox trigger, dan is het nooit een slecht idee om een reserve trigger aan te schaffen. Je zal snel merken dat de X3 je standaard trigger zal worden.
Ik ben ervan overtuigd dat de concurrentie met enige jaloezie kijkt naar deze innovatieve trigger die niet alleen professioneel oogt, maar ook nog eens professionele prestaties levert.
Als je de prijs-kwaliteitverhouding in overweging neemt, is dit echt een koopje.